ABŞ Rusiyanın 9M729 qanadlı raket sistemlərinin istehsalını dayandırmasını tələb edir.
Modern.az “Tampa Bay Times” nəşrinə istinadən xəbər verir ki, ABŞ-ın NATO-dakı daimi nümayəndəsi Key Beyli Hatçison bununla bağlı xəbərdarlıq edib.
O deyib ki, Rusiya xəbərdarlığa məhəl qoymayacağı təqdirdə, həmin sistemlərin hazır olmamış məhv ediləcək.
Hatçison bu sistemlərin iki ölkə arasında hələ soyuq müharibə dövründə bağlanmış yaxın və orta mənzilli raketlərin ləğvi üzrə müqaviləni pozduğunu bildirib. Bu müqavilə mənzili 500-5500 km məsafəyə qədər olan və nüvə başlığı daşıya biləcək raketlərin hər iki ölkə üçün istehsalını qadağan edir.
Rusiyanın “Novator” şirkəti tərəfindən layihələşdirilən 9M729 sistemi haqda dolğun məlumat olmasa da, onun 500-5500 km məsafədə fəaliyyət göstərə biləcək qrupa aid edildiyi iddiası irəli sürülür. Həmçinin raketin həm nüvə, həm də adi başlıqlı istehsal ediləcəyi ehtimal olunur. Onun “İsgəndər- M” sisteminin daha modernizə edilmiş versiyası olacağı bildirilir.
Bu sistemlər barədə əldə edilən kəşfiyyat məlumatlarını NATO-dan olan 28 müttəfiq ölkə ilə paylaşan ABŞ, bu ölkələrin də Rusiyaya təzyiqləri artırmasını istəyir. Bu yolla gərginliyi daha da artırmadan Rusiyanı danışıqlar masasına qaytarmağı planlaşdırır.
“Rusiyanın artıq danışıqlar masasına qayıtmaq və qaydaları pozmağı sonlandırmağının vaxtıdır. Biz Amerikanı və Avropadakı müttəfiqlərimizi xəbərdarlıqsız vura biləcək bu raketləri məhv etməyi nəzərdən keçirəcəyik” – Hatçison Brüsseldə keçirilən brifinq zamanı bəyan edib.
Daha sonra öz “Twitter” səhifəsində məsələyə aydınlıq gətirən Hatçison Rusiyaya zərbə endirməkdən söhbət getmədiyini diqqətə çatdırıb. O, əsas məqsədin Rusiyanı danışıqlar masasına oturtmaq olduğunu qeyd edib.
Rusiya isə öz növbəsində ABŞ-ın istifadə etdiyi raketdən müdafiə sistemlərinin də adı çəkilən müqavilənin şərtlərini pozduğunu bəyan edib.
Xatırladaq ki, ABŞ-ın keçmiş prezidenti Barak Obama administrasiyası da Rusiyanı danışıqlar masasına gətirməyi planlaşdırırdı, lakin, bu sahədə heç bir uğur qazana bilmədi.
Pentaqon rəhbəri Ceyms Mettis isə bu məsələni müttəfiq ölkələrin müdafiə nazirlərinin Brüsseldə keçiriləcək NATO görüşü çərçivəsində qaldıracağını bildirib. Onun sözlərinə görə ABŞ bu müqaviləyə əməl edir, amma Rusiya, məsuliyyətdən yayınır.
“Rusiya bu yeni raket barədə heç bir etibarlı hesabatlar təqdim etməyib” – bunu isə NATO baş katibi Yens Stoltenberq bəyan edib. Onun sözlərinə görə yaxın və orta mənzilli raketlərin ləğvi haqqında müqaviləTransatlantik təhlükəsizliyinin əsasını təşkil edir. Stoltenberq Rusiyanın hazırki addımlarının regiondakı təhlükəsizliyi sual altına aldığını qeyd edib.
Qeyd edək ki, yaxın və orta mənzilli raketlərin ləğvi üzrə müqavilə 1987-ci ili dekabrın 8-də ABŞ prezidenti Ronald Reyqan və SSRİ rəhbəri Mixail Qarbaçov tərəfindən imzalanıb. Müqavilə hər iki ölkənin mənzili 500-5500 km olan balistik raketləri məhv etməsini şərtləndirir. Bu günə kimi hər iki tərəf dəfələrlə bir-birilərini bu müqavilənin şərtlərini pozmaqda ittiham edib.
