AMEA-nın akad. Z.M.Bünyadov adına Şərqşünaslıq İnstitutunda 2011-ci ildə Ankarada Strateji Araşdırmalar Mərkəzi tərəfindən ingilis dilində nəşr edilən “Armenian allegations and historical facts. Questions and answers” kitabı rus dilinə tərcümə edilərək çapdan çıxıb.
“Армянские инсинуации и исторические факты. Вопросы и ответы” (“Əsassız erməni iddiaları və tarixi faktlar. Suallar və cavablar”) kitabını Şərqşünaslıq İnstitutunun baş direktoru, akademik Gövhər Baxşəliyeva tərcümə edib.
Akademik G.Baxşəliyeva “Armenian allegations and historical facts. Questions and answers” kitabını 2016-cı ildə Azərbaycan dilinə tərcümə edərək geniş oxucu kütləsinə çatdırmışdı. İndi isə erməni saxtakarlığı barədə həqiqətləri daha geniş auditoriyaya – rusdilli oxuculara, bu dilin geniş yayıldığı ölkələrə çatdırmaq üçün əsər akademik G.Baxşəliyeva tərəfindən ingilis dilindən rus dilinə tərcümə edilib.
Erməni yalanlarına qarşı mübarizədə əsas vasitələrdən biri hesab oluna bilən kitabın əsas hissəsini erməni iddiaları ilə bağlı 12 sual və bu suallara tarixi faktlara söykənən tutarlı cavablar təşkil edir. İlk sual belə qoyulur: “Şərqi Anadolu ermənilərin qədim yurdu sayıla bilərmi?”. Burada ermənilərin İncildə Nuh nəzəriyyəsi, Urartu nəzəriyyəsi, Frakiya-Frigiya nəzəriyyəsi, Cənubi Qafqaz nəzəriyyəsi, Turan nəzəriyyəsi açıqlanır və onların hər birinin əsassız olduğu konkret faktlarla isbat edilir. Eyni zamanda ermənilərin bu nəzəriyyələri ilə özlərinin bir-birinə zidd getmələri tam aşkar göstərilir.
İkinci sualda soruşulur: “Türklər ermənilərin ərazilərini gücləmi ələ keçiriblər?”. Bu iddiaların da əsassız olduğu sübuta yetirilən kitabda ermənilərin zəif olaraq, həmişə münaqişədə olduqları güclü qonşular tərəfindən köçürüldükləri, onların torpaqlarının Osmanlı türklərinin zəbt etməmələri, daha öncə digər xalqlar tərəfindən işğal olunduqları göstərilir.
Üçüncü sual: “Türklər tarix boyu ermənilərə hücum edib, incidiblərmi?”. Bu iddialar da, Volter, Filip Marşal Braun, Politis, Arnold, German Bronsart, Sebastiani kimi görkəmli tarixçilərin, siyasətçilərin, diplomatların konkret sitatları ilə təkzib edilir.
Dördüncü sual: “Doğrudanmı türklər 1890-cı ildən başlayaraq erməniləri məhv etməyə çalışırdı?”. Burada da ermənilərin Anadolu ərazisində firavan yaşamaları, lakin terroru əsas silahlarına çevirən erməni siyasi qüvvələrinin üsyanlar, etirazlar yolu ilə qərbin diqqətini guya türklərin onlara münasibətlərinin dözülməz olduğunu göstərməyə yönəltdikləri göstərilir.
5-ci hissədə “genosid” termininin mənası açıqlanır, sonrakı hissələrdə də “Türklər 1915-ci ildə planlaşdırılmış və sistematik erməni qətliamı törədiblərmi?”, “Tələt Paşa kütləvi qırğınları sifariş edən məxfi teleqram vermişdimi?”, “Birinci Dünya müharibəsi” dövründə 1,5 milyon erməni həlak olmuşdur?”, “Sevr müqaviləsi hələ də qüvvədədirmi?”, “Türkiyədə yaşayan ermənilərin şəraiti necə idi?”, “Türkiyə və Ermənistan arasında indiki münasibətləri necə təsvir etmək olar?”, “Türkiyə və Ermənistan arasında birgə keçmiş ilə bağlı dialoqun hansı perspektivləri var?” suallarının tutarlı cavabları verilir.
Kitabda daha sonra 1973-1986-cı illəri əhatə edən ermənilər tərəfindən törədilən terror aktlarının xronoloji siyahısı verilir.
Növbəti təqdim edilən material türk, Osmanlı və Yaxın Şərq araşdırmaları ilə ixtisaslaşan amerikalı alimlərin ABŞ konqresinin erməni soyqırımı ilə bağlı 192 saylı qətnaməsinə cavab olaraq 1985-ci ildə imzaladıqları bəyanatdır.
Kitabın sonunda biblioqrafiya və mövzu ilə bağlı tarixi fotoşəkillər təqdim olunur.
Vüqar Məmmədov,
AMEA Şərqşünaslıq İnstitutunun
ictimaiyyətlə əlaqələr üzrə məsul əməkdaşı,
filologiya üzrə fəlsəfə doktoru.
Əlaqə:
(012) 539 23 51
(050) 252 04 73
(055) 644 99 87
azerb.sharq@gmail.com
