Bu məqaləni də yazmağa məni sövq edən amillərdən biri yenə də “Allahın haqq yolu”, “İslam dini” adı altında bizlərə bəzi “din xadimləri”nin göstərdikləri və anlatdıqları oldu. Necə ola bilər ki, eyni Allaha qul olan, eyni Peyğəmbərin yolu ilə gedən, eyni dinə mənsub olan insanlar, eyni məscidin içində eyni namazları, müxtəlif qruplar şəklində qılsınlar? Bir məsciddə iki dəfə sübh namazı, iki dəfə günorta namazı, iki dəfə də axşam namazı qılınsın. Bəlkə də ola bilər – əgər məscidlər balaca olarsa, əgər ibadətə gələnlərin sayı çox olarsa. Amma günümüzdə belə halların səbəbi bu deyil. Səbəb ibadətə gələnlərin təriqətlərinin, etiqadlarının, mənsub olduqları dini qruplaşmaların, dini rəhbərlərinin, alimlərinin, şeyxlərinin, imamlarının, müctehidlərinin, hocalarının, əfəndilərinin müxtəlifliyidir. Bunu görən zamanlardan bir sual maraqlandırdı məni. Əcəba, Peyğəmbərimiz sag olsaydı, dövrümüzdə yaşasaydı, görəsən sübh namazını qılmaq üçün məscidə girib eyni müsəlmanların iki müxtəlif firqə halında Uca Allaha ibadət etdiyi ilə rastlaşsaydı, bizlərə nə deyərdi və nə edərdi? Yaxşısını Allah bilir. Quranda əl-Ənam surəsinin 159-cu ayəsində Uca Allah Peyğəmbərinə belə buyurur:
“Dinlərini parçalayıb firqə-firqə olanlarla sənin heç bir əlaqən yoxdur”.
Və bir də Şura surəsinin 13-cü ayəsində buyurur:
“Allah Nuha tövsiyə etdiyini, sənə vəhy etdiyimizi, İbrahimə, Musaya və İsaya tövsiyə etdiyimizi sizin üçün də dində qanun etdi: “Dinə doğru-düzgün etiqad edin və onda bölünüb firqə-firqə olmayın!”.
Düşünürəm ki, sualın cavabı ayələrdən bəllidir.
| “Necə ola bilər ki, eyni Allaha qul olan, eyni Peyğəmbərin yolu ilə gedən, eyni dinə mənsub olan insanlar, eyni məscidin içində eyni namazları, müxtəlif qruplar şəklində qılsınlar?” |
Məgər Uca Allah bizlərə əmr vermirmi? Məgər dində parçalanmamağı, firqə-firqə olmamağı bizim üçün qanun etmədimi? Axı haqq-hesab gününə iman gətirən insanlar bilməlidir ki, Allah bizi məhz Quranda olan qanunlara görə, qoyduğu qadağalara görə sorğu-sual edəcək. Hansısa alimlərin, şeyxlərin, imamların, hocaların, müctehidlərin, əfəndilərin, dini liderlərin dediklərinə görə sorğu-sual etməyəcək ki. Amma Quranda nazil etdiyi qanunlara əməl edib-etməməyimiz mütləq və mütləq soruşulacaq. Mən buna tam yəqinliklə iman gətirmişəm. Bizə haqq-hesab günü “sən sünni idin, yoxsa şiə” kimi bir sual verilməyəcək ki. Uca Allah bizləri Quranda müsəlman adlandırıb. Bizə necə bu sual verilə bilər ki? Bizdən “Quranda buyurulanlara əməl etdinmi, etmədinmi”, “təslim oldunmu, olmadınmı”, “iman gətirdinmi, gətirmədinmi”, “bəs iman gətirdinsə, niyə Qurana əməl etmədin” kimi suallar soruşular.
Uca Allah Quranda Həcc surəsinin 78-ci ayəsində belə buyurur:
“Allah həm əvvəl nazil etdiyi kitablarda, həm də bu kitabda sizi müsəlman adlandırdı”.
Bizi Uca Allah müsəlman adlandırırsa, biz niyə özümüzə sünni və ya şiə deyə ad qoymalıyıq. Əgər Allah bizi Öz kitabında müsəlman adlandırırsa, kimdi o şəxslər ki, bizə “şiə” və ya “sünni” adını verir? Kimdi o şəxslər ki, bizim qarşımıza “ya sünni olmalısan, ya da ki, şiə” deyə öhdəlik qoyurlar? Rəbbimiz və Sahibimiz olan Allah bizə bu adı, MÜSƏLMAN adını veribsə, niyə biz bəzi insanların bu adın yanına daha bir ad qoyub bizi firqələrə bölmələrinə imkan yaradırıq? Məgər sünni və ya şiə firqə deyilmi? Məgər Əzəmətli Hökmdarın Quranda “firqələrə bölünməyin, bunu sizin üçün dində qanun etdim” deməsi bizə yetmirmi?
| “Allah Peyğəmbərimizə buyurub ki dinlərini parçalayıb firqə-firqə olanlarla sənin heç bir əlaqən yoxdur” |
Məgər sünni və ya şiə olmaq Quranda barəsində buyurulan “bölünmüş”, “parçalanmış” firqələrdən biri olmaq demək deyilmi? Məgər Allahın qoyduğu ad bizə yetmirmi? Hər şeyi gözəl biçimdə yaradan Rəbbimiz, əlbəttə ki, bizə ən gözəl adı – MÜSƏLMAN adını verib. Müsəlman sözünün mənası əgər təslim olan deməkdirsə, o zaman hanı bugünkü müsəlmanların Ali-İmran surəsinin 105-ci ayəsinə təslimiyyəti? Hanı Şura surəsinin 13-cü ayəsinə təslimiyyəti? Hanı bugünkü müsəlmanların əl-Ənam surəsinin 159-cu ayəsinə təslimiyyəti? Nə qədər ki, müsəlman insanlar firqələrə bölünür, özlərini islam dininin sünni və ya şiə firqəsinə aid edir, Allahın Quranda buyurduğu əmrlərinə və qanunlarına heç bir təslimiyyətdən söhbət belə gedə bilməz. Allaha təslimiyyət islamı bütövlüklə qəbul etmək deməkdir. Hər birimiz bəlkə də bu barədə yenə də düşünməliyik və Qurana bərk-bərk sarılmalıyıq. Çünki Uca Allah Quranda ən-Nəml surəsinin 91 və 92-ci ayələrində Peyğəmbərimizə aşağıdakı kəlmələri insanlara söyləməsini buyurur:
“Mənə əmr olunub ki, müsəlman olum və Quran oxuyum!”. Kim doğru yolda olsa, yalnız özü üçün doğru yolda olmuş olar. Haqq yoldan azana isə de: “Mən ancaq xəbərdar edənlərdənəm!”.
Məncə heç bir şərhə ehtiyac yoxdu. Allahın salamı, rəhməti və bərəkəti haqq yolda olan hər kəsin üzərinə olsun! Allaha əmanət olun!
Vəli Zahid oğlu Dünyamalıyev”.
